GASTRO TEKNOLOJİ ALANINDA SİSTEMATİK DERLEME
EDİTÖR
Doç. Dr. Mehmet Necati Cizrelioğulları
Dr. Öğr. Üyesi. Çiğdem Kızılgeçi
ÖNSÖZ
Gastronomi, insanlık tarihinin en kadim pratiklerinden biri olmasına karşın, içinde bulunduğumuz dijital çağda benzeri görülmemiş bir dönüşüm sürecinden geçmektedir. Artık yemek yalnızca biyolojik bir ihtiyaç ya da kültürel bir ifade değil; veri, algoritma, sürdürülebilirlik, etik ve teknoloji ekseninde yeniden tanımlanan çok boyutlu bir olgudur. Bu kitap, gastronomi ile teknolojinin kesişim noktasında ortaya çıkan dönüşümleri bütüncül bir bakış açısıyla ele alarak, gastro-teknoloji alanına disiplinlerarası bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.
Endüstri 4.0’ın sunduğu otomasyon, yapay zekâ, büyük veri ve nesnelerin interneti gibi yenilikler, mutfaktan tedarik zincirine, üretimden sunuma kadar gastronominin tüm aşamalarını yeniden şekillendirmektedir. Bu dönüşüm, yalnızca verimlilik ve hız odaklı değil; aynı zamanda şeffaflık, güvenlik ve izlenebilirlik gibi kavramları da merkeze alan yeni bir gastronomi anlayışını beraberinde getirmektedir. Bu bağlamda blockchain teknolojisi, tabağa gelen ürünün hikâyesini görünür kılarak tüketici güvenini yeniden inşa eden güçlü bir araç olarak öne çıkmaktadır. Kitabın ele aldığı bir diğer önemli başlık olan 3D yazıcılarla yemek üretimi, gastronominin sınırlarını zorlayan yenilikçi bir alanı temsil etmektedir. Kişiselleştirilmiş beslenme, gıda israfının azaltılması ve yaratıcı sunum olanakları, bu teknolojinin gastronomide devrimsel bir potansiyel taşıdığını göstermektedir. Benzer şekilde yapay et ve alternatif protein kaynakları, artan nüfus, iklim krizi ve sürdürülebilirlik tartışmaları bağlamında geleceğin mutfaklarını şekillendirecek temel unsurlar arasında yer almaktadır. Dijital dönüşümün yalnızca üretim süreçleriyle sınırlı kalmadığı, tüketim kültürünü de derinden etkilediği açıktır. Sosyal medya fenomenleri, “Instagramlanabilir” yemekler ve görselliğin ön plana çıktığı mutfak pratikleri, yemeğin anlamını ve algılanış biçimini dönüştürmektedir.
Bu kitap; akademisyenler, öğrenciler ve gastronominin geleceğine ilgi duyan tüm okurlar için, teknoloji odaklı gastronomi çalışmalarına rehberlik etmeyi hedeflemektedir. Gelenek ile yeniliğin, kültür ile teknolojinin buluştuğu bu yolculukta, gastronominin dijital geleceğini anlamaya yönelik önemli bir başvuru kaynağı olacağına inanıyoruz.
İÇİNDEKİLER
Hilal AZAT & Mustafa TÜNİK
BÖLÜM 1- GASTRONOMİDE TEKNOLOJİK
EVRİM: ENDÜSTRİ 4.0’IN
GETİRDİKLERİ
Pelin AÇAR
BÖLÜM 2- TABAĞA GİDEN DİJİTAL YOL:
GASTRONOMİDE BLOKCHAIN İLE ŞEFFAFLIK
VE GÜVENLİK
İrem DOLANER
BÖLÜM 3- 3D YAZICILARLA YEMEK: GASTRONOMİDE DEVRİM
Mİ?
Figen BAYKAL
BÖLÜM 4- SOSYAL MEDYA FENOMENLERİ VE YİYECEK KÜLTÜRÜ:
TÜKETİM ALIŞKANLIKLARIMIZ NASIL DEĞİŞİYOR
Volkan ASLAN
BÖLÜM 5- SOSYAL MEDYANIN MUTFAK
KÜLTÜRÜNE ETKİSİ: “INSTAGRAMLANABİLİR”
YEMEKLER
Kumri KIRKLER
BÖLÜM 6- YAPAY ET: PROTEİN ALTERNATİFİ
https://www.globalacademy.com.tr/Webkontrol/uploads/Fck/GASTRO_TEKNOLOJİ_ALANINDA_SİSTEMATİK_DERLEME_2.pdf